Ψεκασμοί ως αντιπαγετική προστασία

Μέτρα αντιπαγετικής προστασίας στα φυτά

Τα μέτρα γενικά της αντιπαγετικής προστασίας διακρίνονται σε έμμεσα ή προληπτικά και σε άμεσα ή ενεργητικά. Η συστηματική αντιμετώπιση του προβλήματος των παγετών στηρίζεται:

  • στην καλή οργάνωση αντιπαγετικής προστασίας, η οποία βασίζεται στη μελέτη του μικροκλίματος της περιοχής, στη γνώση της κρίσιμης θερμοκρασίας για κάθε στάδιο ανάπτυξης του δένδρου στην οποία ζημιώνεται το δένδρο και στην ανάπτυξη ασφαλούς συστήματος συναγερμού για προειδοποίηση των παραγωγών.
  • στην πρόγνωση του παγετού
  • στην έγκαιρη εφαρμογή των μεθόδων αντιπαγετικής προστασίας.

Στο άρθρο θα ασχοληθούμε με τα άμεσα ή ενεργητικά μέτρα αντιπαγετικής προστασίας και κυρίως με τον ψεκασμό των φυτών με χημικές ουσίες και αφρώδη υλικά.

Στα άμεσα ή ενεργητικά συγκαταλέγονται συστήματα που τοποθετούνται στο κτήμα και μεθόδους προστασία που εφαρμόζονται πριν ή κατά τη διάρκεια του παγετού:

  1. Ο ΑΝΤΙΠΑΓΕΤΕΚΟΣ ΑΝΕΜΙΣΤΗΡΑΣ &
  2. ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΒΡΟΧΗΣ
  3. ΕΙΔΙΚΕΣ ΘΕΡΜΑΣΤΡΕΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ Ή ΑΛΛΗΣ ΜΟΡΦΗΣ
  4. Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΝΕΦΟΥ ΚΑΠΝΟΥ
  5. ΑΝΤΙΠΑΓΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΕΧΝΙΤΗΣ ΟΜΙΧΛΗΣ
  6. ΑΝΤΙΠΑΓΕΤΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΕΛΙΚΟΠΤΕΡΟΥ
  7. Η ΚΑΛΥΨΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ
  8. ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΕΧΝΗΤΩΝ ΕΜΠΟΔΙΩΝ (ΑΝΕΜΟΘΡΑΥΣΤΕΣ)
  9. ΨΕΚΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ ΜΕ ΧΗΜΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ
  10. ΨΕΚΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ ΜΕ ΑΦΡΩΔΗ ΥΛΙΚΑ
  11. ΧΡΗΣΗ ΥΠΕΡΥΘΡΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ
  12. ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΑΓΟΠΥΡΗΝΩΣΕΩΣ ΣΤΗΝ ΠΟΡΤΟΚΑΛΙΑ ΜΕ ΧΗΜΙΚΕΣ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ

Η μέθοδος ψεκασμού των φυτών με χημικές ουσίες (αυξίνες, γιβεριλλίνες, κ.α.), εφαρμόζεται στα φυτά προκειμένου να προκληθεί βιολογική καθυστέρηση της ανθοφορίας, και αποφυγή της κρίσιμης περιόδου κατά την οποία συμβαίνουν οι παγετοί, ενώ άλλες ουσίες (γλυκίνη-μπεταϊνη, πυρίτιο, προλίνη) εφαρμόζονται προκειμένου να ρυθμίσουν την υδατική ισορροπία των κυττάρων προστατεύοντας από τον παγετό άλλα και από τον καύσωνα. Για τη μέθοδο αυτή χρησιμοποιούνται σκευάσματα όπως τα ThermoBalance, Hortit, Fitomaat, Basfoliar Forte, Vitanica Si κ.α. Τα σκευάσματα αυτά προτείνεται να εφαρμόζονται στην καλλιέργεια τουλάχιστον 48-72 ώρες πριν τον παγετό ενώ η δόση εφαρμογής τους ποικίλει ανάλογα με τα αναμενόμενα φαινόμενα.

Μια ακόμη μέθοδος προστασίας των φυτών από τον παγετό είναι η κάλυψη των καλλιεργειών χαμηλής αναπτύξεως με μίγμα αφρώδους ουσίας, πρωτεϊνικής συνθέσεως, παρασκευαζόμενο με ανάμιξη πρωτεΐνης με νερό με την βοήθεια αέρα υπό πίεση, παρόμοιο με εκείνο που χρησιμοποιείται για το σβήσιμο πυρκαγιάς. Σύμφωνα με την μέθοδο αυτή, η προστασία που παρέχεται στις καλλιέργειες οφείλεται στη δημιουργία πυκνού στρώματος αφρού γύρω από τα φυτά. Το παραπάνω στρώμα δημιουργεί μια μόνωση κατά του κρύου, γιατί μέσα του παγιδεύονται φυσαλίδες αέρα και περιορίζει την απώλεια θερμότητας του εδάφους γιατί καλύπτει και ένα μέρος αυτού.

Με την παραπάνω μέθοδο στις ΗΠΑ και στον Καναδά έχουν επιτευχθεί αξιόλογα αποτελέσματα αφού το χρησιμοποιούμενο αφρώδες υλικό παρέχει προστασία και για παγετούς βαρειάς μορφής (-6 °C) και πολλές ώρες χωρίς τοξικές επιδράσεις σε καλλιέργειες χαμηλής αναπτύξεως όπως τομάτας, πιπεριάς, πεπονιού φασολιού και κολοκυθιού. Η προστασία μπορεί να διαρκέσει και περισσότερες από 24 ώρες όταν δεν επικρατούν ισχυροί άνεμοι και δεν βρέχει.

Οι μέθοδοι ψεκασμών θεωρούνται χαμηλού κόστους, αλλά προϋποθέτει έγκαιρη και ακριβή μετεωρολογική πρόγνωση, γιατί διαφορετικά ο ψεκασμός (κυρίως αυτός με μίγμα αφρώδους ουσίας) μπορεί να μην έχει κανένα θετικό αποτέλεσμα.